Cursusinformatie

Astma bij kinderen

Informatie: 

De definitie van astma volgens het Global Initiative for Asthma (GINA) is: ‘een heterogeen syndroom van de luchtwegen dat wordt gekarakteriseerd door chronische luchtweginflammatie’. Omdat bij jonge kinderen luchtweginflammatie moeilijk kan worden aangetoond, worden voor hen meestal meer beschrijvende definities gehanteerd. De NHG-Standaard spreekt van ‘symptoomdiagnose astma’ en omschrijft dit als ‘recidiverend piepen al dan niet met hoesten’.

Bij astma is sprake van een lokale ontsteking in de luchtwegen. Deze ontsteking leidt tot zwelling van het slijmvlies, spasmen van de bronchiale musculatuur en vorming van mucus (slijm) waardoor luchtwegobstructie veroorzaakt wordt. De patiënt is kortademig en heeft vaak een piepende ademhaling. Ook hoesten, eventueel met sputumproductie, kan bij de symptomen horen. Bij jonge kinderen is het kernsymptoom expiratoir piepen.
Astma begint vaak op jonge leeftijd. Bij jonge kinderen is de diameter van de luchtwegen nog gering, waardoor bronchusobstructie met piepen relatief vaak optreedt. Uit deze cursus zal blijken dat piepen voor het zesde levensjaar dan ook lang niet altijd synoniem is met astma. Wel is astma de meest voorkomende chronische ziekte op de kinderleeftijd.

Klachten van kortademigheid belemmeren veel kinderen in hun dagelijkse leven en ontwikkeling. Het is mogelijk om met een correcte behandeling van astma het aantal klachten en de ernst van de klachten zodanig te reduceren dat de kinderen nauwelijks meer in hun dagelijks functioneren gestoord hoeven te worden. Dit vergt het nodige van de zorgverleners, de ouders en de (school)omgeving.

In deze cursus wordt ingegaan op de epidemiologie, de pathogenese (met speciale aandacht voor omgevingsinvloeden bij het ontstaan van astma) en pathofysiologie, de herkenning en diagnostiek.
Verder komt de medicamenteuze en niet-medicamenteuze behandeling van astma bij kinderen aan bod. Hierbij wordt onder andere gebruikgemaakt van:

  • de NHG-Standaard Astma bij kinderen uit 2014;
  • de Richtlijn Astma bij kinderen van de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde uit 2013;
  • de meest recente GINA-guideline Asthma management and prevention in children 5 years and younger uit 2015; en
  • de GINA-guideline Asthma Management and prevention for adults and children older than 5 years uit 2018. 

Kinderen verdienen om verschillende redenen de bijzondere aandacht van de apotheek. Deze cursus gaat op deze redenen dieper in. Omdat in de CME-Online cursus Astma bij volwassenen uitgebreid wordt stilgestaan bij de eigenschappen van de diverse geneesmiddelen of geneesmiddelgroepen zoals bijwerkingen, interacties et cetera, wordt in deze cursus volstaan met het benoemen van de middelen.

Deze cursus is geschikt gemaakt voor farmaceutisch consulenten door C. Seeling, farmaceutisch consulent.

31 december 2020
Leerdoelen: 

Na afloop van deze cursus:

  • kent u de factoren die een rol spelen bij het ontstaan van astma
  • kunt u benoemen op welke gronden de diagnose astma bij kinderen wordt gesteld
  • kent u de verschillen tussen (de behandeling van) astma bij de verschillende leeftijdsgroepen (kinderen jonger dan zes jaar versus ouder dan zes jaar)
  • kent u de inhalatiehulpmiddelen die bij leeftijdsgroepen moeten worden gebruikt
  • kunt u instructie geven over een goede inhalatietechniek 
Auteur: 

drs. C.M. de Leeuw

Marc de Leeuw (1981) studeerde farmacie aan de Universiteit Utrecht. Hij behaalde het apothekersdiploma in 2005. Hij werkte na zijn afstuderen enkele jaren in verschillende openbare apotheken, waarna hij aan de slag ging als apotheker/redacteur bij het Pharmaceutisch Weekblad. Daarna werkte hij bij het Geneesmiddel Informatie Centrum (GIC) aan het opstellen van doseringsadviezen voor specifieke patiëntenpopulaties zoals dialysepatiënten, patiënten met morbide obesitas en patiënten die bariatrische chirurgie hebben ondergaan. Naast zijn werk bij het GIC specialiseerde hij zich in het schrijven van nascholingen en (medische) artikelen. Sinds juni 2019 richt hij zich volledig op het schrijven van nascholingen en (medische) artikelen als freelance medisch redacteur.

Reviewer: 

dr. E.C. Vasbinder

Erwin Vasbinder is als ziekenhuisapotheker verbonden aan het Groene Hart Ziekenhuis. Hij is gepromoveerd op therapietrouw aan inhalatiecorticosteroïden bij kinderen met astma.

Bel onze studieadviseurs
(030) 26 44 100

maandag 08:30–17:00
dinsdag 08:30–17:00
woensdag 08:30–17:00
donderdag 08:30–17:00
vrijdag 08:30–17:00